16 sep. 2013 - 14:34:04 Publicatiedatum: 11 juli 2013

Taalbeleid in de lerarenopleidingen

Onderzoek Nederlands in het Beroepsgericht Onderwijs

Hebben lerarenopleidingen aandacht voor taalbeleid en wat verstaan ze daaronder? En hoe leren aanstaande leraren om te gaan met taalachterstanden?

ITTA en CTO (Universiteit van Leuven) hebben hier onderzoek naar gedaan i.o.v. de Nederlandse Taalunie. Zij gebruikten hiervoor online onderzoek, een documentanalyse en interviews.

Onderzoek in Nederland

In Nederland lijken de lerarenopleidingen Nederlands redelijk gevorderd te zijn met de ontwikkeling en implementatie van taalbeleid. Taalbeleid staat stevig op de agenda en is vaak goed uitgewerkt in het opleidingscurriculum.

In de lerarenopleidingen Gezondheidszorg en Welzijn en Autotechniek ligt dit geheel anders. Deze focussen vooral op het - vroegtijdig in de opleiding - wegwerken van taalachterstand.

De invoering en realisatie van taalbeleid en taalontwikkelend onderwijzen lijken nog geen zaak van alle opleidingen en alle (vak)docenten. Gezien de lage respons in Nederland kunnen we deze resultaten echter niet met grote stelligheid presenteren.

Onderzoek in Vlaanderen

In Vlaanderen komt het beeld van een stevig uitgebouwd taalbeleid naar voren. Opleidingen onderschrijven het belang van communicatieve effectiviteit en hechten veel belang aan aan correctheid, nauwkeurigheid, normbewustzijn en beheersing van het Standaardnederlands. De praktijk is echter vaak anders dan de theorie.

Opvallend is bovendien dat communicatieve effectiviteit vaak wordt beschouwd als juist kunnen spreken, goed kunnen spellen, nieuwe woorden verwerven. Op de talige kant van het lerarenberoep - zoals goede instructies geven, communiceren met ouders en het verhogen van de taalvaardigheid van taalzwakke leerlingen in het beroepsgericht onderwijs - lijkt minder diep te worden ingegaan.

Meer lezen

Onbo Eindrapport samenvatting